Sunday, September 27, 2009

In a first, an AIDS vaccine shows some success

Scientists and government leaders have already started mapping out how to try to improve the world's first successful AIDS vaccine, which protected one in three people from getting HIV in a large study in Thailand.

That's not good enough for immediate use, researchers say. Yet it is a watershed event in the 26 years since the AIDS virus was discovered. Recent setbacks led many scientists to think a successful vaccine would never be possible.

The World Health Organization and the U.N. agency UNAIDS said the results "instilled new hope" in the field, even though it likely will be years before a vaccine might be widely available.

"This is truly a great moment for world medicine," said Lt. Gen. Eric Schoomaker, the U.S. Army Surgeon General. The Army helped sponsor the study, the world's largest of an AIDS vaccine.

It was the first time scientists tried preventing HIV the same way they treat it — with a combination approach. The study used two vaccines that work in different ways, and that may be one reason the strategy worked, even though neither vaccine did when tested individually in earlier trials, scientists say.

The combo cut the risk of becoming infected with HIV by more than 31 percent in the study of more than 16,000 volunteers in Thailand, researchers announced Thursday in Bangkok.

That benefit is modest, yet "it's the first evidence that we could have a safe and effective preventive vaccine," said Col. Jerome Kim, an Army doctor who helped lead the study.

The outcome "gives me cautious optimism about the possibility of improving this result" and developing a more effective AIDS vaccine, said Dr. Anthony Fauci, director of the National Institute of Allergy and Infectious Diseases, which co-sponsored the study.

"It's an opening of a new gateway to a road that has brighter lights in it now and maybe some directions," he said. "We need to bring the best minds together and map the way forward."

That has already started. Dozens of researchers, vaccine makers and deep-pocket donors will meet next week in New York "to talk about where we go from here," said Dr. Alan Bernstein, executive director of the Global HIV Vaccine Enterprise, an alliance of government officials, AIDS scientists, funders such as the Bill & Melinda Gates Foundation, and the WHO. At the meeting will be researchers from the Thai trial, the Army and independent scientists.

Scientists around the world cheered the first taste of victory.

"Since the 1980s, we've been hearing we're going to have an AIDS vaccine in 10 years. For the first time in my lifetime, it feels as though we're actually getting on the right track," said Josh Ruxin, a Columbia University public health specialist who runs the Access Project, which helps health centers provide AIDS care in Rwanda.

The Thailand Ministry of Public Health conducted the study. The U.S. Army has long worked with the Thai government and others to develop and test vaccines and medicine to protect troops and the general public.

The study used strains of HIV common in Thailand. Whether such a vaccine would work against other strains in the U.S., Africa or elsewhere in the world is unknown, scientists stressed.

Even a marginally helpful vaccine could have a big impact. Every day, 7,500 people worldwide are newly infected with HIV; 2 million died of AIDS in 2007, UNAIDS estimates.

The study tested the two-vaccine combination in a "prime-boost" approach, in which the first one primes the immune system to attack HIV and the second one strengthens the response.

They are ALVAC, from Sanofi Pasteur, the vaccine division of French drugmaker Sanofi-Aventis; and AIDSVAX, originally developed by VaxGen Inc. and now held by Global Solutions for Infectious Diseases, a nonprofit founded by some former VaxGen employees.

ALVAC uses canarypox, a bird virus altered so it can't cause human disease, to ferry synthetic versions of three HIV genes into the body. AIDSVAX contains a genetically engineered version of a protein on HIV's surface. The vaccines are not made from whole virus — dead or alive — and cannot cause HIV.

The study tested the combo in HIV-negative Thai men and women aged 18-30 at average risk of becoming infected. Half received four "priming" doses of ALVAC and two "boost" doses of AIDSVAX over six months. The others received dummy shots. No one knew who got what until the study ended.

Participants volunteered for the study and were told about the potential risks associated with receiving the experimental vaccine before agreeing to participate.

All were given condoms, counseling and treatment for any sexually transmitted infections, and were tested every six months for HIV. Any who became infected were given free treatment with antiviral medicines. All participants continued to receive an HIV test every six months for three years after vaccinations ended.

The results: New infections occurred in 51 of the 8,197 given vaccine and in 74 of the 8,198 who received dummy shots. That worked out to a 31 percent lower risk of infection for the vaccine group. Two of the infected participants who received the placebo died.

Scientists don't know why the vaccine combo worked. It was the Army's idea to test the combination, said Dr. Donald Francis, a former government scientist who helped identify HIV as the cause of AIDS and now heads the nonprofit that holds the rights to AIDSVAX.

AIDSVAX is aimed at prompting antibodies to HIV. The Sanofi vaccine spurs cells to attack the virus directly. The combo strategy "bridges the two major arms of the immune system," Francis said.

Scientists need to look at blood samples from study participants to understand why some became infected and others were protected.

"With the limited amount of vaccine we have right now, we've got a small number of studies that we could do," Francis said.

Sanofi officials said the same. The company's Dr. Sanjay Gurunathan said a series of studies "that will take a few years" are planned to see if the vaccine can be improved for licensing, and whether new components should be considered to boost effectiveness.

Even AIDS advocates agreed more research was needed.

"We need to take a deep breath and look at all the available evidence from this trial" before urging that this vaccine be used now, said Julie Davids, a spokeswoman for the Community HIV/AIDS Mobilization Project, a New York-based prevention advocacy group.

The study was done in Thailand because U.S. Army scientists did pivotal research in that country when the AIDS epidemic emerged there, isolating virus strains and providing genetic information on them to vaccine makers. The Thai government also strongly supported the idea of doing the study.

Thailand had a burgeoning AIDS problem when the study began. Aggressive prevention efforts have dramatically cut the rates of new infections there, and only 125 infections occurred in the entire study of more than 16,000 people.

Scientists want to know how long the vaccine's protection will last, whether booster shots will be needed, and whether the vaccine helps prevent infection in gay men and injection drug users, since it was tested mostly in heterosexuals in the Thai trial.

The vaccine had no effect on HIV levels in the blood for those who did become infected. That had been another goal of the study — seeing whether the vaccine could limit damage to the immune system and help keep infected people from developing full-blown AIDS.

That is "one of the most important and intriguing findings of this trial," Fauci said. It suggests the signs scientists have been using to gauge whether a vaccine was actually giving protection may not be valid.

"It is conceivable that we haven't even identified yet" what really shows immunity, which is both "important and humbling" after decades of research, Fauci said.

H I V ကာကြယ္ေဆးေတြ႕ၿပီတဲ့ဗ်ဳိ႕

AIDS ကာကြယ္ေဆးအတြက္ ေအာင္ျမင္မႈ ပထမ ေျခလွမ္း
မန္းဇူး post by Sunday September 27, 2009

အစိုးရထိပ္တန္း ေခါင္းေဆာင္ေတြနဲ႔ သိပၸံပညာရွင္အမ်ားစုဟာ ဒီကမၻာေျမအတြင္းမွာ လူသားေတြကို ၿခိိမ္းေျခာက္အႏၲရာယ္ျပဳေနတဲ့ AIDS ေရာဂါကပ္ဆိုးကို ဘယ္လိုသ႑ာန္နဲ႔ ကာကြယ္မႈေတြျပဳလုပ္ရမလဲဆိုတဲ့ စီမံေဆာင္ရြက္ခ်က္ေတြနဲ႔ ထုိင္းႏိုင္ငံရဲ႕သုေသသန ကြင္းျပင္ၾကီးမွာ လူသားသံုးဦးကို ေလ့လာစမ္းသပ္ရင္း HIV ဗိုင္းရပ္စ္ပိုးကို ကာကြယ္ဟန္႔တားႏိုင္ခဲ့ပါတယ္။ သုေသသီေတြရဲ႕ ေျပာ ၾကားခ်က္အရေတာ့ လက္ငင္းအသံုးျပဳဖို႔ရာအတြက္ အဆင္သင့္မျဖစ္ေသးဘူးလို႔ဆိုထားေပမယ့္လို႔ ၂၆ ႏွစ္ဆိုတဲ့ ကာလရွည္ၾကာ သည့္တိုင္ေအာင္ AIDS ဗိုင္းရပ္စ္ပိုးကုိ တစိုက္စိုက္မတ္မတ္ ႀကိဳးစားရွာေဖြျခင္းရဲ႕ ရလဒ္လို႔ပဲ ေျပာရမယ္ထင္တယ္။ သိပ္မၾကာခင္ အ ခ်ိန္ကေတာင္ သိပၸံပညာရွင္အေတာ္မ်ားမ်ားက ဒီေရာဂါကပ္ဆိုးကို ကာကြယ္ဖို႔ရာအတြက္မျဖစ္ႏိုင္ေတာ့ဘူးလို႔ေတာင္ ေတြးထင္ထား ခဲ့ၾကတာ။

ကမၻာ့က်န္းမာေရးအဖဲြ႔ႀကီးနဲ႔ ကမၻာ့ကုလသမဂၢမွ UNAIDS ကိုယ္စားလွယ္ကေတာ့ လြန္ခဲ့တဲ့ ႏွစ္မ်ားစြာထဲက ဒီေရာဂါကို ထိထိ ေရာက္ေရာက္ကာကြယ္ခ်င္ခဲ့ေပမယ့္ မျဖစ္ႏိုင္ခဲ့တာေၾကာင့္ အခုလိုမ်ဳိး ေတြ႔ရွိခ်က္အသစ္ဟာ သုေသသနနယ္ပယ္အတြက္ လိုလားတဲ့ ပန္းတိုင္ေရာက္ဖို႔ရာ ေမွ်ာ္လင့္ခ်က္ေတြ တစတစ ပိုမိုနီးကပ္လာတယ္လို႔ ေျပာဆိုသြားပါတယ္။ ဒါဟာ ကမၻာ့ေဆးပညာေလာကအတြက္ေတာ့ တကယ့္ကို ႀကီးမားတဲ့ အေျပာင္းလဲျဖစ္ရပ္ႀကီးလု္ိ႔ အေမရိကန္ စစ္ေဆးသိပၸံခြဲစိတ္ေရးဌာနမွ ဗိုလ္ခ်ဳပ္ အဲရစ္စကူးေမကာ က ေျပာခဲ့သည့္အျပင္ ဒီေဆးသိပၸံမွ ကမၻာ့ကပ္ေဘး ေရာဂါႀကီးျဖစ္တဲ့ AIDS ေရာဂါကာကြယ္ေဆးအတြက္ သုေသသနျပဳဖို႔ရာ ေထာက္ပံံ့ ကူညီမႈျပဳမယ္လို႔ ဆိုထားပါတယ္။ HIV ေရာဂါကာကြယ္ဖို႔ရာအတြက္ သိပၸံပညာရွင္ေတြစုစည္းၿပီး နည္းလမ္းရွာေဖြခဲ့ၾကတဲ့ အထဲမွာ ဒါဟာပထမဆံုးအႀကိမ္ျဖစ္တယ္။ မဟာဗ်ဴဟာအရ ဆိုတဲ့အေၾကာင္းျပခ်က္နဲ႔ ကာကြယ္ေဆးအတြက္ သုေသသနျပဳလုပ္ၾကရာမွာ အသြင္မတူတဲ့နည္းလမ္းေတြကို ေရြးခ်ယ္ခဲ့ၾကသလို အေစာပိုင္းကာလေတြတုန္းက တသီးပုဂၢလိကဆန္ဆန္ ေလ့လာစမ္းသပ္ခဲ့ၾက တယ္လို႔ သိပၸံပညာရွင္ေတြကဆိုထားပါတယ္။ အသြင္သ႑ာန္မတူတဲ့ HIV ေရာဂါပိုးကူးစက္ခံရသူ ၃၁% ေက်ာ္ခန္႔ကို ဒီစမ္းသပ္ မႈအတြက္ စိတ္ပါ၀င္စားတက္ႂကြသူ ၁၆,၀၀၀ ေက်ာ္ ဦးေရကို သုေသသနျပဳလုပ္ခဲ့ေၾကာင္း ဗန္ေကာက္ၿမိဳ႕မွာအဂၤါေန႔က သုေသသီ ေတြက ထုတ္ေဖာ္ေျပာၾကားသြားပါတယ္။ ဆံုးခန္းတိုုင္သည့္ ရလဒ္မဟုတ္ေသာ္ျငားလည္း ဒီေရာဂါကာကြယ္ဖို႔ရာအတြက္ ထိေရာက္ ၿပီးစိတ္ခ်ရသည့္ ပထမဦးဆံုး အေထာက္အထားျဖစ္ေၾကာင္း သုေသသနအတြက္ ဦးေဆာင္ကူညီေနသူ စစ္ဖက္ဆိုင္ရာ ဆရာ၀န္ ျဖစ္သူ ဗိုလ္မွဴးႀကီး ဂ်႐ုမ္းကင္ ကေျပာဆိုသြားပါတယ္။ ဒီေတြ႔ရွိခ်က္အေပၚ အေျခခံၿပီး AIDS ေရာဂါကာကြယ္ေဆးအတြက္ ပိုမို ထိေရာက္ၿပီး ေကာင္းမြန္တဲ့ သုေသသနဆိုင္ရာအသစ္ေတြ ထြက္ေပၚလာႏိုင္တယ္လို႔ ဒီေလ့လာမႈအတြက္ ပူးေပါင္းတာ၀န္ယူ ေထာက္ ပံ့ကူညီေပးေနတဲ့ National Institute of Allergy and Infectious Diseases မွ ညႊန္ၾကားေရးမွဴးျဖစ္သူ ေဒါက္တာ အန္ေတာ္နီဖာအူစီ ကေတာ့အေကာင္းျမင္႐ွဳေထာင့္ကေန သံုးသပ္ေျပာဆုိသြားတယ္။ လားရာပြင့္သြားတဲ့အတြက္ ျမင္ကြင္းက်ယ္သြားၿပီး ေမွ်ာ္လင့္ခ်က္ ပန္းတုိင္ကိုပါ ခပ္ေရးေရးျမင္ေနရလို႔ အတူလက္တြဲၿပီး သုေသသနဆိုင္ရာ အသစ္ေတြ႔ရွိခ်ုက္ကို ေဖာ္ထုတ္ၾကဖို႔ကိုပါ တိုက္တြန္း သြားတယ္။

လာမည့္ရက္သတၱပတ္အတြင္း နယူးေရာက္ၿမိဳ႕မွာ သုေသသီေပါင္းမ်ားစြာအျပင္ ကာကြယ္ေဆးအတြက္ ၀ိုင္း၀န္းလုပ္ေဆာင္ေနသူ ေတြနဲ႔ ဒီစီမံကိန္းအေပၚထဲထဲ၀င္၀င္ ေထာက္ပံ့ကူညီမယ့္ အလွဴရွင္ေတြ၊ AIDS ေရာဂါနဲ႔ပတ္သက္ၿပီး သုေသသနလုပ္ေနတဲ့ သိပၸံ ပညာရွင္ေတြ၊ ကမၻာ့က်န္းမာေရးအဖြဲ႔အစည္း၊ ေငြေၾကးဆိုင္ရာေထာက္ပံ့တဲ့ အဖြဲ႔အစည္းေတြ ပမာဆိုရေသာ္ ဘီလ္ နဲ႔ မလင္းဒါဂိတ္ ေဖာင္ေဒးရွင္းလိုမ်ဳိး၊ သက္ဆိုင္ရာအာဏာပိုင္ေတြဟာ ေရွ႕ဆက္လုပ္ေဆာင္ရမယ့္ အစီအစဥ္နဲ႔ပတ္သက္ၿပီး ေတြ႔ဆံုေဆြးေႏြးဖို႔ရွိတယ္ လို႔ ကမၻာ့ HIV ကာကြယ္ေရးအဖဲြ႔မွ အမႈေဆာင္ဒါ႐ိုက္တာ ေဒါက္တာ အဲလန္ဘားန္စတိန္းက ထုတ္ေဖာ္ေျပာဆိုပါတယ္။ ဒီေတြ႔ဆံု ေဆြးေႏြးပြဲမွာ ထုိင္းစစ္ဖက္ဆိုင္ရာေဆးသိပၸံနဲ႔ တသီးပုဂၢလိက သိပၸံပညာရွင္ေတြပါ တက္ေရာက္ၾကလိမ့္မယ္။ ကမၻာတ၀ွမ္းမွာရွိတဲ့ သိပၸံ ပညာရွင္ေတြက ပထမဆံုးအႀကိမ္ ဒီေအာင္ျမင္မႈအေပၚ ခ်ီးက်ဴးေထာပနာ ျပဳၾကတယ္။

၁၉၈၀ ျပည့္လြန္ႏွစ္ေတြထဲက AIDS ေရာဂါကာကြယ္ေဆးအတြက္ ၁၀ ႏွစ္အခ်ိန္ယူလုပ္ေဆာင္မယ္ဆိုတဲ့ အသံေတြကို က်ေနာ္တို႔ ၾကားေနခဲ့ၾကရတယ္။ ဘ၀တေလွ်ာက္လံုးမွာ ပထမဆံုးအႀကိမ္ ခံစားမိတာကေတာ့ က်ေနာ္တုိ႔ဟာ လမ္းေၾကာင္းမွန္ေပၚကိုေရာက္ ေနၿပီလို႔ Access Project မွာတာ၀န္ယူလုပ္ေဆာင္ေနတဲ့ ကုိလံဘီယာ တကၠသိုလ္မွ ျပည္သူ႔က်န္းမာေရးရာ ကၽြမ္းက်င္သူအျဖစ္နဲ႔ ေရာ ရ၀မ္ဒါႏိုင္ငံ AIDS ေရာဂါကူညီေစာင့္ေရွာက္ေရးဌာနမွာပါ ကူညီလုပ္ေဆာင္ေပးေနသူ ဂ်ဳိးစ္႐ူဇင္ ကေျပာပါတယ္။

ထိုုင္းျပည္သူ႔က်န္းမာေရး၀န္ႀကီးဌာနက ဒီေလ့လာမႈအတြက္ လမ္းညႊန္မႈေတြေပးခဲ့သလိ္ု အေမရိကန္စစ္ဖက္ဆိုင္ရာကလည္း ထိုင္း အစိုးရနဲ႔ ႏွစ္ရွည္လမ်ားပူးတြဲၿပီး ကာကြယ္ေဆးနဲ႔သက္ဆိုင္တဲ့ စမ္းသပ္မႈမ်ားျပဳလုပ္ျခင္း၊ စစ္ဖက္ဆိုင္ရာ၀န္ထမ္းမ်ားနဲ႔ အရပ္ဘက္ ဆိုင္ရာ ျပည္သူလူထုကို ကာကြယ္ဖို႔ရာအတြက္ အတူပူးတြဲၿပီး ေဆးဖက္ဆိုင္ရာ ဖြံၿဖိဳးတိုးတက္မႈကို လုပ္ေဆာင္ခဲ့ၾကတယ္။ ထိုင္းႏိုင္ငံ အတြက္ေတာ့ HIV ဟာအဓိကျပႆနာတရပ္လိုျဖစ္ေနေတာ့ ေလ့လာဖို႔ရာအတြက္ ဖိအားတရပ္ေပးသလို ျဖစ္ေနတာေပါ့၊ ဒီလုိ ဆိုလိုက္လို႔ အေမရိကန္၊ အာဖရိက ဒါမွမဟုတ္မသိမျမင္ႏိုင္ရတဲ့ ကမၻာႀကီးရဲ႕ ေထာင့္တေနရာမွာ ရွိေနတဲ့ေရာဂါကို ကာကြယ္ဖို႔ရာ အတြက္ သိပၸံပညာရွင္ေတြဟာအေတာ္ေလးကို စိတ္ဖိဆီးမႈေ၀ဒနာကို ခံစားေနၾကရရွာတယ္။

ကာကြယ္ေဆးဆုိင္ရာအကူအညီေပးမႈဟာ အဆိုးအေကာင္းလို႔ဆိုရမဲ့ ပါးလႊာတဲ့ျခားနားမႈေၾကာင့္ အေတာ့္ကိုအႏၲရာယ္နဲ႔နီးကပ္တယ္ လို႔ဆုိရမယ္။ UNAIDS ရဲ႕ခန္႔မွန္းတြက္ဆခ်က္အရ တကမၻာလံုးအတိုင္းအတာနဲ႔ဆိုရေသာ္ ေန႔စဥ္လူ ၇,၅၀၀ ခန္႔ဟာ HIV ေရာဂါပိုး ကူးစက္ခံေနရၿပီး ၂၀၀၇ ခုႏွစ္အတြင္း AIDS ေရာဂါေၾကာင့္ လူႏွစ္သန္းဟာ အသက္ဆံုး႐ွဳံးခဲ့ၾကရတယ္။ Prime-boost ဆိုတဲ့ ခ်ဥ္း ကပ္မႈအတိုင္း နည္းလမ္းႏွစ္သြယ္နဲ႔ ေရာဂါကာကြယ္ေဆးကို စမ္းသပ္ေလ့လာရာ ပထမနည္းျဖစ္တဲ့ အစကနဦးထဲက ခုခံႏိုင္စြမ္းမရွိ တဲ့ နည္းလမ္းသံုးၿပီး HIV ဗိုင္းရပ္စ္ပိုးကိုတုိက္ခိုက္ျခင္းနဲ႔ ဒုတိယနည္းလမ္းျဖစ္တဲ့ အင္အားအလံုအေလာက္ရွိၿပီးမွ တုန္႔ျပန္တိုက္ခိုက္ နည္းေတြနဲ႔ စမ္းသပ္စစ္ေဆးမႈေတြ ျပဳလုပ္ပါတယ္။

ALVAC ကို ေရာဂါရွာေဖြေရးနဲ႔ ေဆး၀ါးထုတ္လုပ္ေရးကုမၸဏီႀကီးျဖစ္တဲ့ ဆာႏိုဖီပါစတီအာ က ျပင္သစ္လူမ်ဳိးေဆး၀ါးကၽြမ္းက်င္သူ ဆာႏိုဖီ အာဗင္တီစ္မွေဖာ္စပ္သလို AIDSVAX ကိုေတာ့ VaxGen ကုမၸဏီႀကီးမွ အစျပဳၿပီးတုိးတက္ေအာင္ျပဳလုပ္ခဲ့သလို အခုေန အခါ မွာေတာ့ VaxGen က ၀န္ထမ္းတခ်ဳိ႕ဟာ လူမႈေရးဆို္င္ရာလုပ္ငန္းအျဖစ္ အသြင္ေျပာင္းၿပီး ကမၻာ့ေနရာအႏွံ႔အျပားက ကူးစက္ ေရာဂါနဲ႔ ေသဆံုးမႈျပႆနာေတြကို ကူညီေျဖရွင္းေပးေနတယ္။ ALVAC ကို ကေနရီငွက္ရဲ႕ဆစ္ဖလစ္ေရာဂါဗိုင္းရပ္စ္ပိုးမွ အသြင္ ေျပာင္းၿပီး အသံုးျပဳထားတာျဖစ္သလို လူ႔အသက္အႏၲရာယ္ကိုေတာ့ ထိခိုက္မႈတစံုတရာမရွိႏိုင္ေပမယ့္လို႔ ခႏၶာကိုယ္အတြင္းမွာရွိတဲ့ HIV ဗီဇမ်ဳိးေစ့ ေတြဆီကို သယ္ေဆာင္ကူးေျပာင္းၿပီးေပါင္းစပ္ေစတယ္။ AIDSVAX က်ေတာ့ HIV ဗိုင္းရပ္စ္ပိုးရွိတဲ့ မ်က္ႏွာျပင္ တ၀ိုက္မွာ ဇီ၀ေဗဒ အင္ဂ်င္နီယာ နည္းနဲ႔အသြင္ေျပာင္းလုပ္ေဆာင္တယ္။ ဒီေရာဂါကာကြယ္ေဆးဟာ ဗိုုင္းရပ္စ္ အကုန္လံုးကို မကာကြယ္ႏိုင္သလို ေသဆံုး ျခင္း ဒါမွမဟုတ္ ရွင္သန္ျခင္းနဲ႔ HIV ေရာဂါပိုးေၾကာင့္ရယ္လို႔ေတာ့ မဟုတ္ပါဘူး။

ဒီေလ့လာစမ္းသပ္မႈမွာ ေရာဂါကူးစက္မႈေၾကာင့္ HIV အႏွဳတ္လကၡဏရွိသူ အသက္ ၁၈ မွ ၃၀ ႏွစ္အတြင္းရွိ ထုိုင္းအမ်ဳိးသားနဲ႔ အမ်ဳိး သမီးေတြကို ေရာေႏွာၿပီးစမ္းသပ္စစ္ေဆးပါတယ္။ တ၀က္ကိုေတာ့ အစကနဦးထဲက ခုခံႏိုုင္စြမ္းမရွိတဲ့ နည္းလမ္းအတိုင္း ALVAC ေဆး ေလးခြက္စာ ေသာက္သံုးေစၿပီး က်န္တ၀က္ကိုေတာ့ ဒုတိယနည္းလမ္းျဖစ္တဲ့ အင္အားအလံုအေလာက္ရွိၿပီးမွ တိုက္ခိုက္တဲ့ AIDSVAX ေသာက္ေဆးႏွစ္ခြက္စာနဲ႔ ေျခာက္လေက်ာ္ၾကာေအာင္စမ္းသပ္သလို တျခားက်န္ရစ္သူေတြကိုေတာ့ ဟန္ျပအေနျဖင့္သာ တုိက္ေကၽြးေစတယ္။ ဒီေလ့လာစမ္းသပ္မႈ ဘယ္အခ်ိန္မွာ ၿပီးဆံုးမယ္ဆိုတာကေတာ့ ဘယ္သူတဦးတေယာက္မွ မသိၾကပါဘူး။ ေစ တနာ့၀န္ထမ္းအေနနဲ႔ ၀င္ေရာက္ေလ့လာမႈျပဳေတြကိုေတာ့ သုေသသနမျပဳလုပ္ခင္ကတည္းက ကာကြယ္ေဆးအတြက္ စမ္းသပ္ျပဳလုပ္ မွာျဖစ္ေၾကာင္း ႀကိဳတင္အသိေပးေျပာၾကားထားတာေတြေတာ့ရွိပါတယ္။ ကိုယ္စီတိုင္းကို ကြန္ဒံုးေပးထားျခင္း၊ လိင္ဆက္ဆံမႈနဲ႔ သက္ ဆိုင္ေသာ ပညာေပးလုပ္ေဆာင္ျခင္းမ်ားအျပင္ လိင္မွတဆင့္ ေရာဂါကူးစက္ပ်ံ႕ႏွံ႔ႏိုင္ေၾကာင္းနဲ႔ HIV ေရာဂါအတြက္ ေျခာက္လ ၾကာ စမ္းသပ္လုပ္ေဆာင္မည့္ အေၾကာင္းသတိေပးေျပာၾကားမႈေတြရွိပါတယ္။ မည္သူမဆို ေရာဂါကူးစက္မႈတစံုတရာရွိခဲ့ပါက ေဆး၀ါး ကုသ ခံယူဖို႔ရာအတြက္ အခမဲ့၀န္ေဆာင္မႈေပးမွာျဖစ္တယ္။ HIV ပိုးအတြက္စမ္းသပ္စစ္ေဆးသူအားလံုးဟာ သံုးႏွစ္အတြင္း ေျခာက္လ တခါ လုပ္ေဆာင္မွာျဖစ္ၿပီး ကာကြယ္ေဆးသက္တမ္းကာလဟာ ကုန္ဆံုးမွာျဖစ္တယ္။


ကူးစက္မႈအသစ္အရထြက္ေပၚလာတဲ့ ရလဒ္ကေတာ့ ကာကြယ္ေဆးလက္ခံရရွိသူေတြဟာ ၅၁ မွာ ၈,၁၉၇ ထြက္ေပၚလာၿပီး ဟန္ျပ ေဆးတိုက္ေကၽြးမႈကို လက္ခံရသူေတြရဲ႕ ရလဒ္ကေတာ့ ၇၄ မွာ ၈,၁၉၈ ပဲျဖစ္တယ္။ ကာကြယ္ေဆးသံုးစြဲတဲ့ အစုအဖြဲ႔ဟာ ကူးစက္မႈ ႏႈန္းထားေအာက္ ၃၁% ဆိုတဲ့ရလဒ္ ထြက္ေပၚလာသလိ္ု ပါ၀င္သူႏွစ္ဦးကေတာ့ ေရာဂါကူးစက္ခံရမႈေၾကာင့္ေသဆံုးသြားရရွွာတယ္။

သိပၸံပညာရွင္ေတြဟာ သ႑ာန္မတူတဲ့ ကာကြယ္ေဆးႏွစ္မ်ဳိး ဘာေၾကာင့္ပူးတြဲတုိက္ဖ်က္ၾကသလဲဆိုတာကုိေတာ့ အေျဖရွာမရေသး ဘူးလို႔ အစိုးရဌာနမွ သိပၸံပညာရွင္တဦးျဖစ္ၿပီး HIV ဗိုင္းရပ္စ္ပိုးေၾကာင့္ AIDS ေရာဂါေ၀ဒနာခံစားေနရသူေတြကို အကူအညီ ေပးျခင္း အျပင္ လူမႈေရးအသင္းအဖြဲ႔ျဖစ္တဲ့ AIDSVAX အဖြဲ႔ကုိဦးေဆာင္ေနသူ ေဒါက္တာ ဒိုနယ္ရ္ဖရန္႔စစ္ ကေျပာပါတယ္။ AIDSVAX ဟာ ခႏၶာကိုယ္အတြင္းမွာရွိေနတဲ့ HIV ေရာဂါပိုးကို ခ်က္ခ်င္းဆိုသလို ကာကြယ္တုိက္ခိုက္ဖို႔ရာအတြက္ကိုရည္ရြယ္ထားျခင္းျဖစ္တယ္။ ဆာႏိုဖီ ေရာဂါကာကြယ္ေဆးဟာ ခႏၶာကိုယ္အတြင္းမွာရွိတဲ့ ဆဲလ္ေတြကို ဆြေပးၿပီး ဗိုင္းရပ္စ္ပိုးကို ဦးတည္တိုက္ခိုက္တာျဖစ္တယ္။ ဖရန္႔စစ္ရဲ႕အဆိုအရေတာ့ ဆန္႔က်င္ဘက္အရာေတြကို ေပါင္းစပ္လိုက္တဲ့ မဟာဗ်ဴဟာ တရပ္လို႔ပဲဆိုရေတာ့မွာေပါ့။ ဘာေၾကာင့္ တ ခ်ဳိ႕ေတြၾကေတာ့ ေရာဂါကူးစက္ခံရၿပီး တခ်ဳိ႕လူေတြၾကေတာ့ မျဖစ္သလဲဆိုတာ ပူးေပါင္းပါ၀င္လာသူေတြ နားလည္သေဘာေပါက္ သိ ရွိလာဖို႔ရာအတြက္ သိပၸံပညာရွင္ေတြဟာ နမူနာေသြးစစ္ခ်က္ကိုရယူဖို႔လိုအပ္တယ္။ ကာကြယ္ေဆးပမာဏဟာ လက္ရွိအေနအထား အရေတာ့ အကန္႕အသတ္နဲ႔သာရွိၿပီးနယ္ပယ္က်ဥ္းက်ဥ္းေလးကိုသာ သုေသသနလုပ္ခဲ့ရေပမယ့္လို႔အေကာင္းဆံုးျဖစ္ေအာင္ က်ေနာ္ တို႔ လုပ္ေဆာင္ခဲ့တယ္လို႔ ဖရန္႔စစ္ကေျပာဆိုသြားပါတယ္။ ဆာႏိုဖီ က၀န္ထမ္းေတြကလည္း ဒီသေဘာထားအတိုင္းပါပဲ။ ဒီကုမၸဏီရဲ႕ ေဒါက္တာ ဆန္ေဂ်းဂူရန္နာသန္ ရဲ႕ သေဘာကေတာ့ စဥ္ဆက္မျပတ္ေလ့လာဖို႔ရာအတြက္ ႏွစ္ကာလတို စီမံကိန္းခ် လုပ္ေဆာင္ဖို႔ လိုအပ္သလို ကာကြယ္ေဆးကို ဒီ့ထက္ေကာင္းမြန္ဖို႔ရာအတြက္ တျခားေသာ ယွဥ္ၿပိဳင္ဘက္အသစ္ေတြကလည္း boost နည္းလမ္းကုိ အေျချပဳစဥ္းစားၿပီးလုပ္ေဆာင္လာႏိုင္သည့္အတြက္ မူပိုင္ခြင့္လို္အပ္ေၾကာင္းကိုပါထည့္သြင္းေျပာဆုိသြားတယ္။ AIDS နဲ႔ ပတ္သက္တဲ့ သုေသသနကိုဒီ့ထက္ပိုမို က်ယ္ျပန္႔စြာလုပ္ေဆာင္မယ္ဆိုရင္ေတာ့ ဥပေဒဆိုင္ရာလုပ္ထံုးလုပ္နည္းေတြဟာ အခရာက်လာၿပီ။

နယူးေယာက္ အေျခစုိက္ Community HIV/AIDS Mobilization Project မွ ဥပေဒေၾကာင္းဆိုင္ရာ အၾကံေပးေရးအဖြဲ႔မွေျပာေရးဆို ခြင့္ရွိသူ ဂ်ဴလီယာေဒးဗစ္ ကေတာ့ ခုေနအခါ ဒီကာကြယ္ေဆးသံုးစြဲမႈနဲ႔ပတ္သက္ၿပီး အျငင္းခံုျပဳေနၾကမယ့္အစား ေတြ႔ရွိခ်က္အေပၚ အေျချပဳၿပီး တစိုက္မတ္မတ္လုပ္ေဆာင္ဖို႔ကို အေလးထားေျပာဆိုသြားတယ္။ ထိုင္းႏိုင္ငံမွာ ဒီ သုေသသနျပဳခ်က္ ဘာလို႔ေအာင္ျမင္ၿပီး ဆံုးသြားရသလဲဆိုေတာ့ AIDS ေရာဂႏၲရကပ္ဆိုက္တဲ့ ဗဟိုခ်က္မဟာ ထိုင္းႏိုင္ငံျဖစ္ေနတဲ့အတြက္ေၾကာင့္ အေမရိကန္ သိပၸံပညာရွင္ ေတြဟာ သုေသသနကုိလာေရာက္လုပ္ကိုင္တာျဖစ္သလို ကာကြယ္ေဆးတိုက္ေကၽြးဖို႔ရာအတြက္ မ်ဳိ႐ိုးဗီဇဆိုင္ရာနဲ႔ ပတ္သက္တဲ့ သတင္းအခ်က္္အလက္ရရွိႏိုင္သလို ထိုင္းအစိုးရအေနနဲ႔ သုေသသနလုပ္ဖို႔ရာအတြက္ အၾကံဥာဏ္အျပင္ အေကာင္းဆံုးေထာက္ပ့ံမႈ ေတြ ေပးတဲ့အတြက္ေၾကာင့္လည္းျဖစ္တယ္။ AIDS နဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး ပြဲဦးထြက္သုေသသနျပဳလုပ္ထဲက ထိုင္းအစိုးရဟာ ေအာင္ျမင္မႈ ေတြရခဲ့တယ္။ ဒီေလ့လာမႈတခုလံုးအတြက္ ၁၆,၀၀၀ ထက္မကတဲ့ လူေပါင္းမ်ားစြာရဲ႕ႀကိဳးပမ္းအားထုတ္မႈေၾကာင့္ ကူးစက္ခံရသူေပါင္း ၁၂၅ ေယာက္ ထြက္ေပၚလာသလို မထင္မွတ္ထားေလာက္ေအာင္ကို ေအာင္ျမင္မႈအေပါင္းက ဆီးႀကိဳေနတာကေတာ့ ႀကိဳးပမ္း အားထုတ္မႈရဲ႕ ရလဒ္လို႔ပဲဆိုရမွာေပါ့။

သိပၸံပညာရွင္ေတြကေတာ့ ဒီကာကြယ္ေဆးရဲ႕ သက္ေရာက္မႈအခ်ိန္ပမာဏကို သိခ်င္ေနၾကသလို အင္အားအလံုအေလာက္ရွိၿပီးမွ တိုက္ခိုက္တုံ႔ျပန္မႈ စြမ္းရည္ျမင့္မားလာျခင္း ဟုတ္မဟုတ္ သိဖို႔လိုအပ္လာတဲ့အျပင္ ဒီကာကြယ္ေဆးဟာ လိင္တူဆက္ဆံလို႔ ကူးစက္ သူေတြအေပၚမွာေရာ အကာအကြယ္ေပးႏိုင္သလားနဲ႔ ဒါမွမဟုတ္ မူးယစ္ေဆးသံုးစြဲျခင္းေၾကာင့္ ကူးစက္သူေတြအေပၚမွာေရာ ဘယ္ လို အက်ဳိးသက္ေရာက္မႈရွိသလဲဆိုတာကို အေတာ္ေလးသိခ်င္ေနၾကတယ္။ ဒီေရာဂါကာကြယ္ေဆးဟာ HIV ပိုးကူးစက္ခံရၿပီးသား လူတေယာက္ရဲ႕ ေသြးအေပၚမွာေတာ့ ဘယ္လိုမွအက်ဳိးသက္ေရာက္မႈမရွိတဲ့ ဒီကာကြယ္ေဆးဟာ ခုခံအားနည္းပါးမႈအေပၚမွာ အကန္႔ အသတ္နဲ႔ ေခ်ဖ်က္ႏိုင္ရွိလားဆိုတာနဲ႔ ေရာဂါပိုးကူးစက္ခံရၿပီးသား သူေတြအေပၚမွာထပ္ၿပီးဆိုးက်ဳိးကုိ ျဖစ္သလားဆိုတာကိုေတာ့ ေနာက္ထပ္ေလ့လာမႈေတြ ျပဳလုပ္ရမွာျဖစ္တယ္။ သမ႐ိုးက်မဟုတ္တဲ့ အစပ်ဳိးေအာင္ျမင္မႈဟာ အလြန္တရာကိုအေရးပါလွသလို သိပၸံ ပညာရွင္ေတြကေတာ့ ဒီေရာဂါအေပၚ ဘယ္ေလာက္အတိုင္းအတာထိ ကာကြယ္ႏိုင္မလဲဆိုတာကေတာ့ မွန္းဆတြက္ခ်က္ေနတုန္းပဲ ဆိုတာရယ္ အဆံုးသတ္ေကာက္ခ်က္ဆြဲလို႔မရေသးသည့္အတြက္ ဆႏၵေစာၿပီးမထုတ္ေဖာ္ဖို႔အင္မတန္ အေရးႀကီးေၾကာင္း ဖူဆီ က ေကာက္ခ်က္ခ် သံုးသပ္သြားတယ္။



Sunday, September 20, 2009

ကိုယ္တိုင္းဖြား သားလည္းမဟုတ္

တရုပ္နိုင္ငံက Mengru Kang ဆိုတဲ့ တစ္ႏွစ္အရြယ္ မိန္းကေလးဟာ အမႊာပူးေယာက်္ားေလး ႏွစ္ေယာက္ကို ကိုယ္၀န္ေဆာင္ထားတယ္ဆိုတာကို အင္တာနက္သတင္းေတြမွာ ေဖၚျပထားတာ ေတြ႕ရတယ္။ တစ္ႏွစ္သမီးေလးက ကိုယ္၀န္ေဆာင္ထားတယ္ဆိုတာသိလုိက္ရတဲ့ အခ်ိန္မွာေတာ့ တရုပ္နိုင္ငံရဲ႕ ေဆးဖက္ဆိုင္ရာ နယ္ပယ္မွာ အံၾသတုန္လႈပ္သြားၾကပါသတဲ့။
Mengru Kang ရဲ႕ ဗိုက္ဟာ တစ္ေန႔တစ္ျခား ႀကီးထြားလာလို႔ ေဆးရုံတင္ၿပီး ဓါတ္မွန္ရိုက္ၾကည့္တဲ့အခါ ေယာက်္ားေလး အမႊာပူးကိုယ္၀န္ကို လြယ္ထားရတယ္ဆိုတာ ကို ထူးဆန္းစြာသိလိုက္ၾကရတယ္တဲ့။ ဆရာ၀န္ေတြရဲ႕ အေျပာကေတာ့ သူမကို ၀န္ေဆာင္ထားခ်ိန္မွာ ေနာက္ထပ္မ်ဳိးေအာင္လာတဲ့ သူမရဲ႕ မိဘႏွစ္ပါးရဲ႕ သေႏၶသားဟာသူမ၀မ္းထဲ၀င္ၿပီး ထပ္ဆင့္ႀကီးပြါးလာတာျဖစ္တယ္လို႔ ဆိုပါတယ္။ သူမေမြးဖြါးရင္ေတာ့ ခြဲစိတ္ေမြးဖြါးရပါလိမ့္မယ္။ သူမ ေအာင္ျမင္စြာေမြးဖြါးေပးနိုင္လိမ့္မယ္လို႔ ဆရာ၀န္ေတြကေတာ့ယူဆေနၾကပါတယ္။ သူမအတြက္ ေမာင္ေလးေတြလည္းျဖစ္ သားေလးေတြလည္းျဖစ္တဲ့ အမႊာ ေယာက်ာ္းေလးနွစ္ေယာက္ကို ခြဲစိတ္ေမြးဖြါးဖို႔ ေစာင့္ဆိုင္းေနၾကပါသတဲ့။
စကားထား၀ွက္မယ္ဆိုရင္ ရတယ္ေနာ္ '' ရင္ကဖြား သားလည္းမဟုတ္ '' လို႔ ေျပာရင္ရမလားပဲ။
ကံတရားရဲ႕ ဆန္းၾကယ္မႈ တစ္ခုဆိုရင္ရတာေပါ့ေလ။

ဒီေနရာမွာ ၾကည့္နိုင္ပါေသးတယ္။



People say if you see a White Peacock it will bring you good luck. For those who receive this email it is good luck every year. That's why I am sending the good luck to you – my friends, wishing you good luck and prosperity every year!
ေဒါင္းျဖဴကို ျမင္ရင္ တစ္နစ္လုံးကံေကာင္းတယ္တဲ့ သူငယ္ခ်င္းတစ္ေယာက္က ပို႔ေပးလို႕ ထပ္ဆင့္ေ၀လိုက္တယ္။ ဘယ္မွာရွိလည္းလို႔ေတာ့ မေမးနဲ႔ ေနာ္ ကိုယ္လည္းမသိဘူး။ ေအးေအးခ်မ္းခ်မ္းရွိၾကပါေစ။ ကံေကာင္းၾကပါေစ။

Friday, September 11, 2009


သူနာျပဳဆရာမေလး ျပန္ေျပာလိုက္တဲ့စကားက …
ေမ့ေဆးပ်ယ္လို ့ ႏိုးထလာတဲ့အခ်ိန္မွာ သူ ေဘးဘီ ဝဲယာကို
ဝိုက္ၾကည့္လိုက္ပါတယ္။ သူက လူနာအိမ္ေဆာင္ခန္္းထဲက ကုတင္ေပၚမွာ ရွိေနျပီး
သူ ့နံေဘးမွာ သူနာျပဳဆရာမတစ္ေယာက္ ရပ္ေစာင့္ေနတာ ေတြ ့လိုက္ရတယ္။
ခြဲစိတ္ခန္းထဲမွာ အစစအရာရာ ေခ်ာေခ်ာေမာေမာ ရွိခဲ့ရဲ့လားလို ့ သူက

သူနာျပဳဆရာမေလးက ျပံဳးျပီး …
“အဆင္ေျပပါတယ္ရွင္… အားလံုးေခ်ာေခ်ာေမာေမာပါပဲ”

“ကြ်န္ေတာ္က ခြြဲစိပ္ခံရမွာကို ေၾကာက္ခဲ့တာဗ်”

“ဘာျဖစ္လို ့ေၾကာက္ရမွာလဲ၊ စိုးရိမ္စရာ ဘာဆိုဘာမွ မရွိဘူး”

“ကြ်န္ေတာ္က အျမဲတမ္း လြဲလြဲေလးေတြနဲ ့ ၾကံဳခဲ့ရသူဆိုေတာ့
အမွန္အတိုင္းေျပာရရင္ ေၾကာက္တယ္ဗ်” … လို ့အစခ်ီျပီး သူ ့ကို ေမြးစကတဲက
လြဲမွားခဲ့ရတဲ့ အေၾကာင္းေတြကို စီကာပတ္ကံုး ေျပာျပပါေတာ့တယ္။

သူ ့ကိုေမြးတဲ့ ေဆးရံုမွာ ကေလးခ်င္းမွားမိလို ့ သူ ့အသက္
ဆယ္ႏွစ္သားေလာက္အထိ အာရွသား လင္မယားကို သူ ့မိဘလို ့ပဲ မွတ္ယူခဲ့ရတယ္တဲ့။
သူ ့မိဘဆိုသူေတြကလည္း သူတို ့ရဲ့ ကေလးဟာ ဘာလို ့ အသားေတြ ဒီေလာက္ေဖြးျပီး
မ်က္လံုးဒီေလာက္ ျပဴးရသလဲ ဆိုတာကို အဲဒီတုန္းက ဘယ္လိုမွ စဥ္းစားလို
့မတတ္ခဲ့ၾကဘူးတဲ့။ ေနာက္မွ ကေလးခ်င္းမွားမွန္း သိျပီး သူ ့ကို သူ ့ရဲ့
မိရင္းဖရင္းေတြဆီ ျပန္သြားပို ့ေပးၾကသတဲ့။ အတိအက်ေျပာရရင္ေတာ့ သူ
့မိခင္ဆီျပန္ပို ့ေပးတာပါ။ သူ ့အေဖက သူ ့အေမကို ႏွစ္အေတာ္ၾကာၾကာကတည္းက
ပစ္သြားခဲ့ပါျပီ။ ဥေရာပသူ သူ ့မိန္းမက တရုတ္ ရုပ္နဲ ့ကေလးေလး ေမြးလာလို

“ကြ်န္ေတာ္နာမည္ကလည္း မွားျပီး ရ’ထားတာဗ်”

“ရွင့္နာမည္က လီရီယို မဟုတ္ဘူးလား”

“အမွန္က ကြ်န္ေတာ့္ကို ေလာင္ရိုလို ့မွည့္တာ။ အဲဒါ စိစစ္ေရးရံုးေရာက္မွ
ဘယ္လိုကေန ဘယ္လို လီရီယို ျဖစ္သြားလည္း ကြ်န္ေတာ္လည္း မေျပာတတ္ေတာ့ဘူး။”

လြဲမွားမႈေတြက အဲဒီမွာတင္ အဆံုးမသတ္ေသးပါဘူး။ သူေက်ာင္းတက္ေတာ့လည္း
သူ’မက်ဴးလြန္ခဲ့တဲ့ ပစ္မႈေတြအတြက္ ခဏခဏ မွားျပီး အပစ္ေပးတာကို ခံခဲ့ရတယ္။
တကၠသိုလ္ဝင္ခြင့္ စာေမးပြဲကို သူက ဂုဏ္ထူးနဲ ့ေအာင္ေပမယ့္ ကြန္ျပဴတာက
စာရင္းမွားထုတ္လို ့ သူ တကၠသိုလ္တက္ခြင့္ မရလိုက္ဘူး။

“ျပီးခဲ့တဲ့ ႏွစ္ႏွစ္ သံုးႏွစ္ကစျပီး ထူးဆန္းတဲ့ တယ္လီဖုန္းအခြန္ေတြကို
ေဆာင္ေနရတယ္ဗ်။ ေရွ ့လတုန္းကဆို တယ္လီဖုန္းခ ေငြ ၃၀၀/- ေဆာင္ခဲ့ရတယ္”

“ရွင္က ႏိုင္ငံျခားဖုန္းေတြ ခဏခဏ ေခၚပံုရတယ္”

“ဘယ္ကလာဗ်ာ… ကြ်န္ေတာ့္အိမ္မွာ တယ္လီဖုန္းေတာင္မရွိဘူး။”

မိန္းမရေတာ့လည္း မွားျပီးရျပန္ေရာ။ သူ ့မိန္္းမက သူ ့ကို တျခားတစ္ေယာက္နဲ
့ မွားျပီး လက္ထပ္ခဲ့တာ။ အိမ္ေထာင္ေရးကလည္း အဆင္မေျပပါဘူး။

“ဘာလို အဆင္မေျပျဖစ္ရတာလဲ…”

“သူက တျခားတစ္ေယာက္နဲ ့ မွားျပီးလက္ထပ္ခဲ့တာေလ။ ကြ်န္ေတာ့္ကို
တကယ္ခ်စ္တာမွ မဟုတ္ဘဲ။ အဲဒီေတာ့ သူခ်စ္တဲ့ သူ ့ခ်စ္သူဆီပဲ

လူမွားျပီး ခဏခဏ အဖမ္းခံရဖူးတယ္။ သ’ူမယူဖူးတဲ့ အေၾကြးေတြအတြက္
အတိုးေတာင္းတဲ့စာေတြ ခဏခဏရဖူးတယ္။ ဆရာဝန္ကသူ ့ကို အခုလိုေျပာေတာ့
ပဲ …

“ခင္ဗ်ား လူေလာကမွာ သိပ္ၾကာၾကာ ေနခြင့္မရေတာ့ဘူးဗ်ာ”

ဒါလည္း ဆရာဝန္က သူူ ့ကို လူနာမွားျပီး ေျပာမိတာတဲ့။ တကယ္က
ဘာမွျဖစ္ေလာက္တဲ့ ေရာဂါမဟုတ္ပါဘူး။ အူအတက္ေပါက္ရံုကေလးပါ။

“အခု ခင္ဗ်ားက ကြ်န္ေတာ့ကို ခြဲစိတ္ခန္းထဲမွာ ဘာအမွားအယြင္းမွမရွိဘူး
ဆိုေတာ့ ယံုရခက္ခက္ေပါ့ဗ်ာ”

ဒီမွာတင္ ျပံဳးျပီးနားေထာင္ေနတဲ့ သူနာျပဳဆရာမေလးရဲ့ မ်က္ႏွာဟာ
တမဟုတ္ခ်င္း ျငိွဳးက်သြားပါတယ္။

“အူ.. အူအတက္ေပါက္တာ… ဟုတ္လား …”

“ဟုတ္တယ္ေလ … ကြ်န္ေတာ္ အူအတက္ေပါက္လို ့ ျဖတ္ထုပ္ဖို ့အတြက္
ေဆးရံုတက္ရတာေလ ... ဘာျဖစ္လို ့လဲ…”

သူနာျပဳဆရာမေလး ျပန္ေျပာလိုက္တဲ့စကားက …

“ဒါဆို ရွင္က … ေယာက္်ားကေန မိန္းမျဖစ္ေအာင္ ခြဲစိတ္တဲ့ လူနာ မဟုတ္ဘူးေပါ့…”

Fredrick @ Phyo Wai Kyaw
စာေရးသူ နာမည္ရင္းကိုမသိလို႔မေဖၚမနိုင္တာပါ။ ေရးသူမ်ားဖတ္မိရင္ နာမည္ေလး ေရးေပးထားခဲ့ေနာ္။ ေက်းဇူးတင္ပါတယ္။ Forward ကေန ကူးထည့္ထားတာျဖစ္ပါတယ္။

Thursday, September 10, 2009


အပန္းေျဖစခန္းက ျပန္လာတဲ့ ကားတစ္စီးဟာ လမ္းတစ္ေနရာ ရြံ႔အိုင္မွာ ရပ္သြားခဲ့တယ္။ ကားေပၚက သားသားနားနား ဝတ္ဆင္ထားတဲ့
လူတစ္ဦးက ေဘးပတ္ဝန္းက်င္ကိုၾကည့္ျပီး
“ကြ်န္ေတာ့္ကားေအာက္ထဲဝင္ျပီး ဘယ္သူ ဝက္အူက်ပ္ေပးႏိုင္မလဲလို႔” ေအာ္ဟစ္ အကူအညီ
ေတာင္း လိုက္တယ္။
ကားရဲ႕ ဆီတိုင္ကီက ဝက္အူတစ္ေခ်ာင္း ေခ်ာင္ေနျပီး ဆီေတြယိုေနခဲ့လို႔
ရပ္သြားတာျဖစ္တယ္။ ဓာတ္ဆီဆိုင္နဲ႔ လည္း အတန္ငယ္ အလွမ္းေဝးေနတာေၾကာင့္
ကားပိုင္႐ွင္ရဲ႕စိတ္ဟာ အိုးဖံုးပူေပၚက ပုရြက္ဆိတ္ေတြလိုပဲ လႈပ္႐ွားေနခဲ့တယ္။
ကားပိုင္႐ွင္ေဘးက လွလွပပျပင္ထားတဲ့ အမ်ဳိးသမီးတစ္ဦးက
“ဆုေငြ႐ွိရင္ ကူတဲ့လူ ေပၚလာလိမ့္မယ္” လို႔ေျပာေတာ့ ကားပိုင္႐ွင္ဟာ တန္ဖိုးၾကီး
ေငြစကၠဴတစ္ရြက္ကို အလွ်င္ အျမန္ထုတ္ျပီး
“ဝက္အူက်ပ္ေပးတဲ့လူ ဒီပိုက္ဆံနဲ႔ ထိုက္မယ္” လို႔ ေျပာလိုက္တယ္။
ဝိုင္းၾကည့္ေနတဲ့ လူေတြထဲက လူငယ္တစ္ဦး တစ္ခ်က္လႈပ္သြားတယ္။ ဒါေပမယ့္
“ပိုက္ဆံ႐ွိသူေတြရဲ႕ စကားကို မယံုနဲ႔” ဆိုျပီးလွမ္းဆဲြလိုက္တယ္။
အဲဒီအခ်ိန္မွာ ကေလးငယ္တစ္Uီးက ထြက္လာျပီး
“ကြ်န္ေတာ္ ကူမယ္” လို႔ေျပာလိုက္တယ္။
ကေလးငယ္က ကားေအာက္ထဲဝင္ျပီး ဝက္အူကို က်ပ္ေပးလိုက္တယ္။ တစ္မိနစ္ေတာင္
မၾကာတဲ့အခ်ိန္နဲ႔ ကားေအာက္က ထြက္ျပီး ကားပိုင္႐ွင္ကို
ေမွ်ာ္လင့္ခ်က္မ်က္လံုးနဲ႔ ၾကည့္ေနခဲ့တယ္။ ကားပိုင္႐ွင္က ကေလးငယ္ကို အခုနားက
ေငြကိုလွမ္းေပးမယ္အလုပ္မွာ အမ်ဳိးသမီးက -
“ဒီေငြကို ေပးမလို႔လား? အေၾကြတစ္ခ်ဳိ႕ ပဲေပးလိုက္ပါ” လို႔ ဝင္ဟန္႔တယ္။
ကားပိုင္႐ွင္က အမ်ဳိးသမီးဆီက ေငြအေၾကြကို ယူျပီး ကေလးကိုလွမ္းေပးလိုက္တယ္။
ကေလးက မယူဘဲ ေခါင္းခါျပတယ္။ ဝိုင္းၾကည့္ေနတဲ့ လူအုပ္ၾကားက
ေဝဖန္သံတစ္ခ်ဳိ႔ထြက္လာေတာ့ ကားပိုင္႐ွင္က အေၾကြ တစ္ခ်ဳိ႕ ထပ္ေပါင္းျပီး ကေလးကို
ကမ္းေပး ျပန္တယ္။ ကေလးငယ္က ေခါင္းခါျပန္ေတာ့ စိတ္ဆိုးျပီး
“ဘာလဲ? မင္းကနည္းေသးတယ္လို႔ ထင္လား? နည္းတယ္ထင္ရင္ လံုးဝမေပးေတာ့ဘူးေနာ္” လို႔
ေအာ္လိုက္ တယ္။
“နည္းတယ္ထင္လို႔ မဟုတ္ပါဘူး။ ကြ်န္ေတာ့္ဆရာမက ေျပာပါတယ္။ လူေတြကို ကူညီတာ
အက်ဳိးအျမတ္ ရဖို႔အတြက္ မဟုတ္ပါဘူး” လို႔ ကေလးငယ္က ျပန္ေျပာေတာ့
“ဒါဆို မင္းဘာျဖစ္လို႔ မသြားေသးတာလဲ?” ကားပိုင္႐ွင္က စိတ္ပ်က္လက္ပ်က္
“ခင္ဗ်ားဆီက ေက်းဇူးတင္ပါတယ္ဆိုတဲ့ စကားတစ္ခြန္းကို ကြ်န္ေတာ္ေစာင့္ေနတာပါ”
လို႔ ကေလးက ျပန္ေျပာ လိုက္တယ္။

လူအခ်င္းခ်င္းၾကားက အျပန္အလွန္နားလည္မႈဟာ ေတာ္ေတာ္ေလး ေၾကာက္ဖို႔ေကာင္းမွန္း
ဒီပံုျပင္က ေျပာ သြားခဲ့ပါတယ္။ တူညီတဲ့ အျဖစ္အပ်က္တစ္ခုမွာ ကာယာကံရွင္ဖက္က
ၾကည့္ရင္တစ္မ်ဳိး၊ တစ္ျခားလူဖက္က ၾကည့္ရင္တစ္မ်ဳိး စတဲ့ အျမင္မတူတာေတြ
ရွိတတ္ၾကတယ္။ ဘာသာစကားက လူေတြၾကားမွာရွိတဲ့ လဲြမွားတဲ့ နားလည္မႈကို
အဆက္အသြယ္လုပ္ေပးခဲ့တယ္။ ဒါေပမယ့္ ဘာသာစကားက လူေတြရဲ႕ ၾကားအထင္
အျမင္လဲြမွားမႈကို တကယ္ေျဖ႐ွင္းေပးႏိုင္သလား? ဘာသာစကားနဲ႔ လူေတြၾကားမွာ
မရွိသင့္တဲ့ အမွားေတြကို ကာကြယ္ႏိုင္ဖို႔ လူတုိင္းေမွ်ာ္လင့္ခဲ့ၾကသလား?

္အားလံုးသတိျပဳစရာေကာင္းလို ့ forward mail ကေနကူးျပီးမွ်ေ၀လိုက္တာပါ။
မွတ္ခ်က္၊ အခုလိုထပ္ဆင့္ေဖၚျပလိုက္တာကို မူရင္းေရးသူအေနနဲ႔ ခြင့္လြတ္ေပးဖို႔ ေတာင္းပန္ပါတယ္။ ေက်းဇူးလည္းတင္ပါတယ္။ နာမည္မသိလို႔ မေဖၚျပနိုင္တာပါ ေရးသူမ်ားဖတ္မိခဲ့ရင္ ေက်းဇူးျပဳၿပီး နာမည္ေလး ေျပာျပေပးပါဗ်ာ။

Thursday, September 3, 2009


တစ္ေယာက္လက္တစ္ေယာက္ဆြဲလို႔ လည္ပင္းဖက္လို႔ေနလာခဲ့ရတဲ့ ကေလးဘ၀ေလးကို ျပန္တမ္းတမိတယ္ညီမေလးရယ္၊ မိဘေတြမသိေအာင္ တိတ္တိတ္ပုန္းေလး အိမ္ကခိုးထြက္လို႔ ပန္းျခံထဲ ေျပးလြားေဆာ့ကစားရတဲ့ တို႔အေျခအေနဟာ တစ္ေယာက္နဲ႕တစ္ေယာက္ ဘယ္ေတာ့မွ မခြဲရေတာ့ဘူးလို႔ ထင္ခဲ့မိတယ္ေနာ္္။
ေက်ာင္းသူဘ၀ေတြေရာက္ေတာ့လည္း အတန္းမတူေပမဲ့ ေက်ာင္းဆင္းခ်ိန္ အတူျပန္ရတာ အတူေဆာ့ရတာ အရမ္းသတိရေနတယ္ေလ။ တကၠသိုလ္ေရာက္ေတာ့ ေမဂ်ာေတြမတူလို႔ ခြဲၾကရၿပီေနာ္ ညီမေလးရယ္ အဲဒီအခ်ိန္ကေတာင္ လက္ခ်င္းတြဲလို႔ လည္ခ်င္းယွက္လို႔ ေ၀းရမယ္ဆိုတာ မေတြးခဲ့ရိုးအမွန္ပါ။ အခုေ၀းမဲ့ေ၀းေတာ့လည္း တစ္ေယာက္တစ္ေနရာ။ တစ္နိုင္ငံစီျခားလို႔ ........
အတူျပန္ဆုံမဲ့ေန႔ရက္ကေလးရွိေသးရင္ ညီမေလးရယ္ ဟို တို႔ကေလးဘ၀က အတူေဆာ့ကစားခဲ့တဲ့ ပန္းျခံေလးနဲ႔ ေရကန္လမ္းေဘးက စိမ္ပန္းျပာပင္ေအာက္မွာ စကားေတြေျပာခ်င္တယ္။ အတူေပ်ာ္ခ်င္တယ္။
ညီမေလးကိုအရမ္းသတိရတယ္။ အေနေ၀းသြားၾကေပမဲ့ စိတ္မေ၀းဘူးေနာ္။ တို႔ႏွစ္ေယာက္ ခြဲခါနီးေလးမွာ ညီမေလးေပးတဲ့ ေခါင္းအုံးစြပ္ေလး မွတ္မိလား.. '' မေမ႕ေၾကး ''..ဆိုတဲ့.စာတမ္းေလးေရးထိုးထားတယ္ေလ အဲဒီေခါင္းအုံးစြပ္ေလး ေပပြသြားမွာစိုးလို႔ အခုထိ သိမ္းထားတယ္ညီမေလးရယ္။

Tuesday, September 1, 2009

ဖြတ္မရ ဓား မ ရွဳံး

ကဲဒီတစ္ခါေတာ့ ပုံျပင္ေလးတစ္ပုဒ္ေျပာျပမယ္ေနာ္
ရြာတစ္ရြာမွာ ေမာင္ပု ဆိုတဲ့လူတစ္ေယာက္ရွိတယ္တဲ့။ သူက ရြာထိပ္မွာ တဲေလးထိုးၿပီး တစ္ကိုယ္တည္းေနတယ္။ သူဟာ အရမ္းဆင္းရဲတယ္ ပိုင္ဆိုမႈေတြကေတာ့ ထင္းခုတ္တဲ့ ဓားမ ႀကီးတစ္ေခ်ာင္ရယ္။ ေရလွဲပုဆိုးပိုင္းတစ္ထည္၊ ခံေမာက္တစ္ခ်ပ္နဲ႔ ေဆးလိပ္ေသာက္တဲ့
ေဆးတန္ေလးတစ္ေခ်ာင္းပဲ ရွိတယ္တဲ့။
သူတို႔ရြာက ရြာဦးေက်ာင္းဆရာေတာ္ ဟာ ေဗဒင္ေဟာရာမွာ အလြန္မွန္တယ္လို႔ သတင္းႀကီးေတာ့ အျခားရြာကလူေတြ ေန႔စဥ္နဲ႔အမွ် သူ တဲေလး ေဘးကေနျဖတ္သြားျဖတ္လာျဖစ္ေနတယ္။ သူလည္း တစ္ေန႔ေတာ့ '' ငါ့မွာ ဆင္းရဲလိုက္တာလြန္ေရာ ဒီလိုဆင္းရဲတဲ့အေျခအေနကေန လြတ္ေျမာက္ကိန္းရွိမရွိ ဆရာေတာဆီ ေဗဒင္သြားၾကည့္ခို္င္းရရင္ ေကာင္းမယ္ '' လို႔ေတြးတယ္။ ေနာက္တစ္ေန႔ ထန္းလ်က္ခဲေလး အနည္းငယ္နဲ႔ ဆရာေတာ္ေက်ာင္းကို သြားတယ္။ လူေတြမ်ားေနေတာ့ ေဘးနားမွာပဲ ကုပ္ကုပ္ကေလးထိုင္ေနတယ္။ လူရွင္းသြားေတာ့ သူက ဆရာေတာ္နားကပ္ၿပီး မ၀ံ့မရဲနဲ႔ေမးတယ္ '' ဆရာေတာ္ဘုရား တပည့္ေတာ္ မွာ ဆင္းရဲလွပါတယ္ဘုရား၊ ခ်မ္းသာဖို႔ ကိန္းေလးရွိမရွိ္ တပည့္ေတာ္ရဲ႕ ကံဇာတာကို စစ္ေဆးေပးပါဘုရား '' လို႔ေလွ်ာက္တယ္။
ရြာဦးေက်ာင္းဆရာေတာ္က နည္းနည္းတြက္ခ်က္ၿပီး '' ေဟ့ ေမာင္ပု မင့္ ဒီထက္ဆင္းရဲ ဦးမယ္ '' လို႔ ေဟာလိုက္သတဲ့။ ဒီအခါ ေမာင္ပုဟာ စိတ္မေကာင္းတာေရာ သူကံၾကမၼာကို ခံျပင္းတာေရာ စိတ္မသက္မသာနဲ႔ ျပန္လာတယ္။ သူ႕စိတ္ထဲမွာေတာ့ '' ရြာဦးေက်ာင္းဆရာေတာ္ရဲ႕ ေဗဒင္မွားေၾကာင္း တစ္နယ္လုံးသိေအာင္ ငါလုပ္ျပမယ္ '' လို႔ ေတြးေနတယ္တဲ့။
ေနာက္တစ္ေန႔ေတာ့ သူထင္းခုတ္ေရာင္းၿပီးေငြစုမယ္ ေငြမ်ားလာရင္ ၾကက္မေလးတစ္ေကာင္၀ယ္မယ္ ေနာက္ ၀က္၀ယ္ေမြးမယ္ စတဲ့ စိတ္ကူးေတြနဲ႔ ခံေမာက္ကေလးေဆာင္း ေဆးတန္ေလးကိုက္။ ပုဆိုးအပိုတစ္ကြင္းကို လည္ပင္းမွာပတ္ၿပီး ေတာထဲ ထင္းခုတ္သြားတယ္။
ခံျပင္းစိတ္နဲ႔ခုတ္တာဆိုေတာ့ မနားတမ္းခုတ္တာ ထင္းေတြ ေတာ္ေတာ္ရလိုက္တယ္။ သူက ဒီေန႔အတြက္ တစ္နိုင္စာ ထင္းေတြကိုစုစည္းလို႔ ထင္းစည္းကိုထမ္းၿပီး အိပ္အျပန္ ေတာထဲကေနအထြက္ ေရကလည္းဆာေတာ့ ေရေသာက္ခ်င္လို႔ ေရလိုက္ရွာတယ္။ ေတာ္ေတာ္နက္တဲ့ ေရတြင္းေဟာင္းႀကီးေတြ႕တစ္တြင္းကိုေတြ႕ေတာ့ ထင္းစည္းေလးခ်ၿပီး ေရရွိလားလို႔ ငုံ႕ၾကည့္လိုက္ေတာ့ သူေခါင္းမွာ ေဆာင္းထားတဲ့ ခေမာက္က ေရတြင္းထဲ အက် ပါးစပ္ကလည္း '' ဟိုက္ '' လို႔ေအာ္ၿပီးခံေမာက္ကို လွမ္းအဆြဲ ခံေမာက္ေရာ ပါးစပ္ကေဆးတန္ပါ ေရတြင္းထဲျပဳတ္က်သြားတယ္။
ေမာင္ပုလည္း စိတ္မသက္မသာနဲ႔ ျပန္လာ ျမစ္ကမ္းနံေဘး ေတာင္ပို႔ ႀကီးနားေရာက္ေတာ့ ေတာ္ေတာ္ႀကီးတဲ့ ဖြတ္ တစ္ေကာင္ဟာ ေတာင္ပို႔ အေခါင္းထဲ၀င္သြားတာသူျမင္လိုက္တယ္။ နည္းတဲ့အေကာင္ႀကီးမဟုတ္ဖူး ဒီေကာင္ကို ဟင္းေဖၚေရာင္းရရင္ ေငြေတာ့နည္းနည္းရတန္ရဲ႕ ဆိုတဲ့အေတြးနဲ႔ ဖြြတ္၀င္တဲ့က်င္းကိုတူးဖို႕ လုပ္တယ္။ ေမာင္ပု စဥ္းစားတယ္ ဖြတ္ဆိုတဲ့အေကာင္က တစ္ေပါက္ထဲမေနဘူး အျခားထြက္ေပါက္ရွိမယ္၊ ထြက္ေပါက္ကိုအရင္ပိတ္ၿပီးမွ တူးတာပိုေကာင္းတယ္လို႔ေတြးၿပီး အေပါက္ရွာေတာ့ ျမစ္ကမ္းဖက္မွာ အေပါက္တစ္ေပါက္ေတြ႕ေတာ့ ဖြတ္မထြက္နိုင္္ေအာင္ သူ႕ဆီပါတဲ့ ပုဆိုးတစ္ထည္နဲ႕ ထြက္ေပါက္မွာ ထိုးသိပ္လို႔ ပိတ္ထားၿပီး ၀င္ေပါက္ကေနတူးတယ္။ နည္းနည္းေလာက္ပဲတူးရရုံရွိေသးတယ္ ဖြတ္အၿမီးပိုင္းကို ျမင္ရေတာ့ ဒီတစ္ခါေတာ့ ေသခ်ာၿပီဆိုၿပီး ဖြတ္အၿမီးကိုလွမ္းအဆြဲ ဖြတ္ကလည္း ေၾကာက္ေၾကာက္လန္႔လန္႔နဲ႔ ေရွ႕တိုးထြက္ေတာ့ သူ ပုဆိုးနဲ႔ပိတ္ထားတဲ့အေပါက္ကေန ဖြတ္ေရာ ပုဆိုးေရာ ျမစ္ထဲကို '' ပလုံ '' ကနဲက် သြားတယ္၊ သူလည္း သတိေမ့ၿပီး လက္ထဲက ဓားနဲ႔ လွမ္းေပါက္လိုက္တာ ဓါးပါ ျမစ္ထဲ တစ္ခါတည္းက်ေပ်ာက္သြားတယ္တဲ့။
ေမာင္ပု ေတာ္ေတာ္စိတ္ပ်က္သြားတယ္။ သူလုပ္သမွ် အရွဴံးနဲ႔ႀကီး ေတြ႕ေနရတယ္မို႔လား....၊ စိတ္ပ်က္လက္ပ်က္နဲ႔ ထင္းစည္းေလးထမ္းျပန္လာရတယ္။ ရြာနဲ႔နီးလာေတာ့ သူကိုယ္မွာလည္း ေခြ်းနဲ႔ အညစ္အေၾကးေတြ ေပပြေနေတာ့ ရြာထဲမ၀င္ခင္ ေရခ်ိဳးဦးမွလို႔ေတြးၿပီး ေရစိုအ၀တ္လည္းမပါေတာ့ ေတာထုံးစံအတိုင္း သူပုဆိုးေလးခြ်တ္၊ ကမ္းေပၚတင္ၿပီး ေရခ်ုိဳးေနတယ္။ သူေရခ်ိဳးရင္ အေတြေတြလြန္သြားတယ္၊ ကဲ ျပန္ခ်ိန္ေရာက္ၿပီ ဆိုၿပီး အ၀တ္လွဲဖို႔ ကမ္းေပၚမွာ ထားခဲတဲ့ သူ႕ပုဆိုးေလးကိုၾကည့္လိုက္ေတာ့ ဘယ္အခ်ိန္က ေရာက္ေနမွန္းမသိလိုက္တဲ့ ႏြားတစ္ေကာင္က သူပုဆိုးေလးကို ၀ါးေခ် သြားေတာ့တယ္တဲ့။
ေမာင္ပုဟာ ႀကံရာမရေတာ့ သစ္ခက္ေတြကိုယ္မွာပတ္ၿပီး ရြာျပန္လာရတယ္။ ဒီအခါ သူအေတြးေပါက္ၿပိး ေျပာလိုက္တာက .... '' အင္း ငါ့ကို ဒီထက္ဆင္းရဲဦးမယ္လို႔ ေဟာခဲ့တဲ့ ရြာဦးေက်ာင္းဆရာေတာ္ရဲ႕ ေဗဒင္ သိပ္မွန္ကြာ'' တဲ့...
ေအးေအးခ်မ္းခ်မ္းရွိၾကပါေစ။ ဘ၀ေမာေတြေျပၾကပါေစ။